In het kort
Een soa is een ziekte die u kunt krijgen door seks.
Wat is een soa?
Soa is de afkorting van seksueel overdraagbare aandoening. U kunt een soa krijgen door seks zonder condoom. Dat kan bij contact met de penis, vagina, anus of mond. Soms merkt u niets van een soa. U kunt de soa dan wel doorgeven aan een ander. Soa’s komen voor bij mannen, vrouwen en mensen van alle leeftijden. U kunt ook een soa krijgen van iemand die er gezond uitziet of zegt geen klachten te hebben. Sommige soa’s kunnen gevaarlijk zijn als ze niet op tijd worden behandeld.
Welke soa’s komen het meest voor?
Hieronder staan de meest voorkomende soa’s.
- Chlamydia
Vaak geen klachten. Komt veel voor bij jongeren. Kan onvruchtbaarheid geven als het niet op tijd wordt behandeld. - Gonorroe
Veroorzaakt vaak afscheiding en pijn bij het plassen. - Genitale wratten
Goedaardige wratjes rond penis, vagina of anus. Komt door het HPV-virus. - Genitale herpes
Veroorzaakt blaasjes, jeuk en pijn bij de geslachtsdelen. Kan terugkomen. - Syfilis
Begint met een pijnloos zweertje. Later andere klachten. Komt vaker voor bij mannen die seks hebben met mannen. - Hiv
Maakt u vatbaar voor andere ziektes als u het niet behandelt. Met medicijnen kunt u goed leven met hiv. - Hepatitis B
Ontsteking van de lever. Kan ernstig zijn. Vaak zonder klachten in het begin.
Meer informatie vindt u op soaaids.nl
Welke klachten kunt u hebben bij een soa?
U kunt last hebben van één of meer van deze klachten:
- Pijn bij het plassen.
- Vreemde afscheiding uit de penis of vagina.
- Jeuk, pijn of blaasjes bij de geslachtsdelen of anus.
- Pijn tijdens of na seks.
- Bloedverlies tussen menstruaties of na seks.
- Opgezette klieren in de lies of keel.
- Koorts of moeheid zonder duidelijke reden.
- Geen klachten, maar wel risico gehad op een soa.
Let op: sommige mensen hebben geen klachten, maar zijn wel besmettelijk.
Wat kunt u zelf doen bij een soa?
- Gebruik een condoom bij seks
Zo voorkomt u het krijgen of doorgeven van een soa. - Laat u testen als u risico heeft gelopen
Bijvoorbeeld als u seks had zonder condoom, of als u wisselende partners heeft. - Laat ook uw partner testen
Soms hebben jullie beiden een soa, ook zonder klachten. - Gebruik geen crèmes of zalfjes zonder advies
Sommige middelen maken het erger of verbergen de klachten. - Bespreek het met de huisarts
Ook als u zich schaamt. Huisartsen zien dit vaak en helpen zonder oordeel.
Wanneer moet u naar de dokter bij soa?
- Wilt u weten of u naar de dokter moet?
Vul dan onze online vragenlijst in. U krijgt snel een advies dat past bij uw situatie. - Wilt u een soa test aanvragen?
Denkt u dat u een soa (seksueel overdraagbare aandoening) heeft? Neem dan contact op met de GGD of uw eigen huisarts om een soa test aan te vragen. U kunt een soa bijvoorbeeld herkennen aan ongewone afscheiding. Ook kunt u blaasjes, bultjes of zweertjes op uw penis hebben. Maar er zijn ook soa’s die geen klachten geven. Heb geen seks totdat u de uitslag van de soa test heeft. Soa’s zijn erg besmettelijk. - Hiv of hepatitis B
Heeft u onbeschermde seks gehad met iemand met hiv of hepatitis B? Neem zo snel mogelijk contact op met de GGD. Doe dit uiterlijk binnen 72 uur na de seks. Is de GGD niet bereikbaar? Bel dan de Spoedeisende hulp van uw ziekenhuis. - Heeft u seks gehad tegen uw wil?
Neem dan direct contact op met het Centrum Seksueel Geweld. Bel 0800-0188 of ga naar centrumseksueelgeweld.nl om te chatten met een zorgverlener.

